Article follows in English
Του Μιχάλη Γιακουμή*
Κάθε καλοκαίρι ζούμε στο ίδιο έργο θεατές. Συζητούμε για την επάρκεια ηλεκτρισμού, για τον κίνδυνο διακοπών στην ηλεκτροδότηση και για το δυσβάστακτο κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος που πληρώνουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Το εύκολο είναι να αναζητούμε τον υπεύθυνο της ημέρας.
Το δύσκολο, αλλά και το έντιμο, είναι να αναγνωρίσουμε ότι οι ευθύνες είναι διαχρονικές.
Η Κύπρος γνώριζε εδώ και χρόνια ότι θα έπρεπε να διαφοροποιήσει το ενεργειακό της μείγμα, να προχωρήσει στην εισαγωγή φυσικού αερίου, να επενδύσει σε αποθήκευση ενέργειας, να εκσυγχρονίσει τα δίκτυα και να δημιουργήσει πραγματικό ανταγωνισμό στην αγορά ηλεκτρισμού.
Δυστυχώς, οι αποφάσεις καθυστέρησαν. Έργα αναβλήθηκαν, σχεδιασμοί έμειναν στα χαρτιά και μεταρρυθμίσεις προχώρησαν με ρυθμούς που δεν ανταποκρίνονταν στις ανάγκες της εποχής.
Το αποτέλεσμα το πληρώνει σήμερα ο Κύπριος πολίτης.
Πληρώνει ακριβότερο ηλεκτρισμό από αυτόν που θα μπορούσε να έχει. Πληρώνει το κόστος των εκπομπών ρύπων. Πληρώνει τις καθυστερήσεις. Πληρώνει την απουσία έγκαιρου σχεδιασμού.
Η ενεργειακή πολιτική δεν μπορεί να λειτουργεί με ορίζοντα μιας κυβερνητικής θητείας. Χρειάζεται εθνική στρατηγική δεκαετιών, γιατί οι επενδύσεις στην ενέργεια απαιτούν χρόνο, συνέχεια και πολιτική συνέπεια.
Τα τελευταία χρόνια έγιναν βήματα. Προωθήθηκαν περισσότερες Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, επιταχύνθηκαν διαδικασίες και άνοιξε η συζήτηση για την αποθήκευση. Όμως δεν αρκούν.
Απαιτείται ένα νέο ενεργειακό συμβόλαιο για την Κύπρο.
Ένα σχέδιο που θα διασφαλίζει:
* ενεργειακή επάρκεια χωρίς τον φόβο ελλείψεων,
* χαμηλότερο κόστος ηλεκτρισμού για τους καταναλωτές,
* ταχύτερη διείσδυση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας,
* ανάπτυξη μεγάλων συστημάτων αποθήκευσης,
* εκσυγχρονισμό του δικτύου μεταφοράς και διανομής,
* πραγματικό ανταγωνισμό στην αγορά ηλεκτρισμού,
* και κυρίως, σταθερότητα και προβλεψιμότητα για επενδυτές και καταναλωτές.
Ως μέλος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ενέργειας την προηγούμενη κοινοβουλευτική περίοδο, είχα την ευκαιρία να διαπιστώσω από κοντά τόσο τις μεγάλες δυνατότητες της χώρας μας όσο και τις μεγάλες παθογένειες του συστήματος. Για αυτό και καταθέσαμε συγκεκριμένες νομοθετικές προτάσεις για την επιτάχυνση των αδειοδοτήσεων, την προώθηση της αποθήκευσης ενέργειας και την άρση γραφειοκρατικών εμποδίων.
Η Κύπρος έχει όλες τις προϋποθέσεις να μετατραπεί σε περιφερειακό πυλώνα ενεργειακής ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Αυτό όμως δεν θα γίνει με αλληλοκατηγορίες.
Θα γίνει μόνο όταν η ενέργεια πάψει να αποτελεί πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης και γίνει εθνική προτεραιότητα.
Γιατί ο πολίτης δεν ενδιαφέρεται ποιος φταίει περισσότερο.
Ενδιαφέρεται να ανοίγει τον λογαριασμό του ηλεκτρικού και να μπορεί να τον πληρώσει.
*Επισυνάπτω πολυσέλιδη επιστολή προς την Υφυπουργό παρά το Προέδρω με ημερομηνία 14 Ιουλίου 2025 που ζητούσα από την πολιτεία
λάβει μέτρα και να συγκαλέσει ειδική σύσκεψη σε ανώτατο επίπεδο.
*Μιχάλης Γιακουμή
Τέως Βουλευτής και μέλος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής Ενέργειας
Energy Inadequacy and Expensive Electricity: The Longstanding Political Responsibilities
By Michalis Yiakoumi*
Every summer, we find ourselves watching the same story unfold. We discuss electricity adequacy, the risk of power supply disruptions, and the unbearable cost of electricity paid by households and businesses.
The easy option is to look for the person responsible today.
The difficult — but also the honest — approach is to acknowledge that the responsibilities are longstanding.
For years, Cyprus knew that it would need to diversify its energy mix, proceed with the introduction of natural gas, invest in energy storage, modernise its networks, and create genuine competition in the electricity market.
Unfortunately, decisions were delayed. Projects were postponed, plans remained on paper, and reforms progressed at a pace that did not meet the needs of the times.
The consequences are being paid today by Cypriot citizens.
They are paying for more expensive electricity than they could have had. They are paying the cost of emissions allowances. They are paying for delays. They are paying for the absence of timely planning.
Energy policy cannot operate within the timeframe of a single government term. It requires a decades-long national strategy, because energy investments require time, continuity, and political consistency.
In recent years, steps have been taken. The promotion of Renewable Energy Sources has increased, procedures have been accelerated, and discussion on energy storage has begun. However, these measures are not enough.
Cyprus needs a new energy contract.
A plan that will ensure:
- energy adequacy without the fear of shortages,
- lower electricity costs for consumers,
- faster penetration of Renewable Energy Sources,
- development of large-scale energy storage systems,
- modernisation of the transmission and distribution network,
- genuine competition in the electricity market,
- and above all, stability and predictability for investors and consumers.
As a member of the Parliamentary Committee on Energy during the previous parliamentary term, I had the opportunity to witness first-hand both the great potential of our country and the major weaknesses of the system. This is why we submitted specific legislative proposals aimed at accelerating licensing procedures, promoting energy storage, and removing bureaucratic obstacles.
Cyprus has all the necessary conditions to become a regional pillar of energy security in the Eastern Mediterranean.
However, this will not happen through mutual accusations.
It will happen only when energy ceases to be a field of political confrontation and becomes a national priority.
Because citizens are not interested in who is more to blame.
They are interested in opening their electricity bill and being able to afford to pay it.
I attach a multi-page letter addressed to the Deputy Minister to the President, dated 14 July 2025, in which I requested that the state take measures and convene a special meeting at the highest level.
*Michalis Υiakoumi
Former Member of Parliament and member of the Parliamentary Committee on Energy
