της συντακτικής ομάδας του SkalaTimes
7 μικρές χαρές που όλοι οι άνθρωποι στον κόσμο καταλαβαίνουν,
ανεξάρτητα από γλώσσα και χώρα
Υπάρχουν πράγματα που δεν χρειάζονται μετάφραση.
Ένα γέλιο που ξεκινά από το πουθενά. Ένα τραγούδι που ακούμε ξανά και ξανά. Μια αγκαλιά. Η πρώτη γουλιά από τον καφέ μας το πρωί. Μια βουτιά στη θάλασσα μια ζεστή μέρα. Ένα τηλεφώνημα από έναν άνθρωπο που αγαπάμε.
Μπορεί να μεγαλώσαμε σε διαφορετικές χώρες, να μιλάμε διαφορετικές γλώσσες και να έχουμε εντελώς διαφορετικές συνήθειες. Κι όμως, υπάρχουν μικρές στιγμές που μοιάζει να μας ενώνουν.
Και ίσως αυτό να έχει μεγαλύτερη σημασία απ’ όσο νομίζουμε.
Η σύγχρονη έρευνα για την ευημερία δεν αντιμετωπίζει πλέον την καλή ζωή μόνο ως την απουσία προβλημάτων. Η κοινωνική σύνδεση, η αίσθηση ότι ανήκουμε κάπου και οι θετικές καθημερινές εμπειρίες αποτελούν σημαντικά κομμάτια της συνολικής μας ευημερίας. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, μάλιστα, έχει χαρακτηρίσει την κοινωνική σύνδεση σημαντικό παράγοντα για την υγεία και την ευημερία.
Ας δούμε, λοιπόν, επτά από αυτές τις μικρές χαρές.
1. Το γέλιο με τους ανθρώπους μας
Δεν χρειάζεται να είναι το καλύτερο αστείο του κόσμου.
Μερικές φορές αρκεί μια ατάκα, ένα βλέμμα ή ένα αστείο που μόνο η παρέα μας καταλαβαίνει. Και ξαφνικά όλοι γελούν.
Το σημαντικό δεν είναι μόνο το γέλιο. Είναι η σύνδεση που δημιουργείται εκείνη τη στιγμή.
Η κοινωνική σύνδεση περιλαμβάνει όχι μόνο το πόσους ανθρώπους έχουμε γύρω μας, αλλά και την ποιότητα των σχέσεών μας και την υποστήριξη που ανταλλάσσουμε. Ο ΠΟΥ επισημαίνει ότι οι ουσιαστικές κοινωνικές σχέσεις συνδέονται με την υγεία και την ευημερία, ενώ η κοινωνική απομόνωση και η μοναξιά αποτελούν σημαντικά παγκόσμια ζητήματα.
Ίσως γι’ αυτό ένα καλό γέλιο με έναν φίλο να μας κάνει να νιώθουμε λίγο καλύτερα ακόμη κι αν, λίγα λεπτά νωρίτερα, η μέρα δεν πήγαινε καθόλου καλά.
2. Ένα τραγούδι που μας πετυχαίνει ακριβώς τη σωστή στιγμή
Υπάρχει εκείνο το τραγούδι.
Αυτό που ακούμε και για τρία λεπτά αλλάζει η διάθεσή μας. Μπορεί να μας θυμίσει ένα καλοκαίρι, έναν άνθρωπο, ένα ταξίδι ή απλώς μια εποχή της ζωής μας.
Η μουσική έχει μια ιδιαίτερη σχέση με τα συναισθήματά μας και χρησιμοποιείται ευρέως για τη ρύθμιση της διάθεσης. Δεν χρειάζεται, επομένως, να καταλαβαίνουμε τους στίχους ενός τραγουδιού για να μας αγγίξει.
Μερικές φορές η μελωδία αρκεί.
3. Η αγκαλιά
Μια αγκαλιά δεν έχει εθνικότητα.
Δεν χρειάζεται να ξέρουμε τι να πούμε. Δεν χρειάζεται καν να πούμε κάτι.
Απλώς αγκαλιάζουμε έναν άνθρωπο που αγαπάμε και, για λίγα δευτερόλεπτα, ο κόσμος μοιάζει λίγο πιο ήσυχος.
Η σωματική επαφή αποτελεί μέρος του τρόπου με τον οποίο εκφράζουμε εγγύτητα, ασφάλεια και κοινωνική υποστήριξη. Και σε έναν κόσμο όπου μεγάλο μέρος της επικοινωνίας μας περνά πλέον από οθόνες, αυτές οι απλές, ανθρώπινες στιγμές αποκτούν ίσως ακόμη μεγαλύτερη αξία.
4. Το πρώτο μπάνιο στη θάλασσα
Εδώ δεν χρειάζεται ιδιαίτερη επιστημονική εξήγηση.
Το ξέρουμε.
Η στιγμή που μπαίνεις στο νερό, βγαίνεις στην επιφάνεια, παίρνεις μια βαθιά ανάσα και σκέφτεσαι: «Αυτό ακριβώς χρειαζόμουν».
Η επαφή με τη φύση έχει συνδεθεί ερευνητικά με την ψυχική ευεξία και τη μείωση του στρες. Ακόμη και μικρές στιγμές προσοχής στο φυσικό περιβάλλον μπορούν να μας βοηθήσουν να απομακρυνθούμε για λίγο από τον καταιγισμό πληροφοριών της καθημερινότητας.
Και δεν χρειάζεται να είναι πάντα θάλασσα.
Μπορεί να είναι ένας περίπατος, ένα βουνό, ένας κήπος ή απλώς ο ήλιος στο πρόσωπό μας.
5. Το φαγητό που μας θυμίζει σπίτι
Δεν είναι απλώς η γεύση.
Είναι η ανάμνηση.
Το φαγητό έχει έναν μοναδικό τρόπο να συνδέεται με ανθρώπους, τόπους και στιγμές. Ένα πιάτο μπορεί να μας θυμίσει τη γιαγιά μας, ένα οικογενειακό τραπέζι, τις διακοπές των παιδικών μας χρόνων ή μια χώρα που επισκεφθήκαμε.
Και ίσως γι’ αυτό, σε κάθε γωνιά του κόσμου, υπάρχουν φαγητά που δεν θεωρούμε απλώς «φαγητό».
Τα θεωρούμε σπίτι.
6. Η αυθόρμητη καλή κουβέντα από έναν άγνωστο
Ένα «καλημέρα».
Ένα χαμόγελο.
Κάποιος που μας κρατά την πόρτα.
Ένας άγνωστος που κάνει ένα αστείο στην ουρά του καφέ.
Μπορεί να διαρκέσει μόλις ένα λεπτό. Κι όμως, τέτοιες μικρές κοινωνικές επαφές μπορούν να μας κάνουν να αισθανθούμε περισσότερο συνδεδεμένοι με τους γύρω μας.
Πρόσφατες συζητήσεις και έρευνες γύρω από τις λεγόμενες «αδύναμες σχέσεις» —τις μικρές, καθημερινές επαφές με ανθρώπους που δεν γνωρίζουμε καλά— δείχνουν ότι αυτές οι σύντομες αλληλεπιδράσεις μπορούν να έχουν μεγαλύτερη θετική επίδραση στη διάθεσή μας απ’ όσο περιμένουμε.
Και ίσως το πιο όμορφο είναι ότι δεν χρειάζεται να γνωρίζουμε το όνομα του άλλου για να κάνουμε τη μέρα του λίγο καλύτερη.
7. Η στιγμή που επιτέλους σταματάμε
Αυτό ίσως είναι το πιο δύσκολο.
Να μην κάνουμε τίποτα.
Να καθίσουμε στο μπαλκόνι. Να πιούμε έναν καφέ χωρίς να κοιτάμε το κινητό. Να χαζέψουμε τον ουρανό. Να ακούσουμε τα πουλιά. Να κάνουμε μια βόλτα χωρίς προορισμό.
Η ψυχολογία χρησιμοποιεί τον όρο «savoring» για την εσκεμμένη προσοχή και απόλαυση μιας θετικής εμπειρίας. Με απλά λόγια: αντί να περνάμε βιαστικά από μια όμορφη στιγμή, να την προσέξουμε.
Το να απολαμβάνουμε συνειδητά μια μικρή καθημερινή χαρά μπορεί να μας βοηθήσει να είμαστε περισσότερο παρόντες στη στιγμή.
Και αυτό είναι κάτι που συχνά ξεχνάμε.
Τελικά, ίσως η ευτυχία να μην είναι τόσο μεγάλη υπόθεση
Ζούμε σε μια εποχή που συχνά μας κάνει να πιστεύουμε ότι για να είμαστε ευτυχισμένοι πρέπει να συμβεί κάτι μεγάλο.
Να ταξιδέψουμε.
Να πετύχουμε.
Να αγοράσουμε.
Να αλλάξουμε τη ζωή μας.
Κι όμως, μεγάλο μέρος της καθημερινής μας ευημερίας μπορεί να βρίσκεται σε πολύ μικρότερα πράγματα.
Σε έναν άνθρωπο που μας κάνει να γελάμε.
Σε ένα τραγούδι.
Σε μια αγκαλιά.
Στη θάλασσα.
Σε ένα πιάτο καλό ποιοτικό νόστιμο γνώριμο φαγητό.
Σε ένα χαμόγελο από έναν άγνωστο.
Σε δέκα λεπτά ησυχίας.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας υπογραμμίζει ότι η κοινωνική σύνδεση είναι θεμελιώδης για την ευημερία και ότι η μοναξιά και η κοινωνική απομόνωση επηρεάζουν ανθρώπους σε όλες τις ηλικίες και περιοχές του κόσμου. Ίσως, λοιπόν, η πραγματική πολυτέλεια της ζωής να μην είναι να έχουμε περισσότερα. Ίσως να είναι να παρατηρούμε περισσότερο αυτά που ήδη έχουμε.
Και την επόμενη φορά που θα γελάσουμε χωρίς λόγο, θα ακούσουμε το αγαπημένο μας τραγούδι ή θα καθίσουμε δίπλα σε κάποιον που αγαπάμε, ας μην το προσπεράσουμε.
Ας μείνουμε εκεί για λίγο.
Γιατί μερικές φορές, η χαρά δεν έρχεται με θόρυβο. Έρχεται αθόρυβα. Και συνήθως χωράει σε μια πολύ μικρή στιγμή.
Καλό υπόλοιπο καλοκαιριού, καλές βουτιές!
