Text follows in English
Η επικείμενη συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Mercosur –του εμπορικού μπλοκ που περιλαμβάνει τη Βραζιλία, την Αργεντινή, την Ουρουγουάη και την Παραγουάη– παρουσιάζεται από τους υποστηρικτές της ως μια «ιστορική ευκαιρία» για ανάπτυξη, εξαγωγές και γεωπολιτική σύγκλιση. Πίσω όμως από τις επίσημες διακηρύξεις περί συνεργασίας και οικονομικής προόδου, κρύβεται μια σκληρή πραγματικότητα: η συμφωνία αυτή απειλεί άμεσα τη βιωσιμότητα των Ευρωπαίων –και κατ’ επέκταση των Κυπρίων και Ελλήνων– γεωργών.
Η Mercosur αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους εξαγωγείς αγροτικών προϊόντων παγκοσμίως. Κρέας βοδινού και πουλερικών, ζάχαρη, σόγια, καλαμπόκι και αιθανόλη παράγονται σε τεράστιες ποσότητες και με κόστος σαφώς χαμηλότερο από αυτό της Ευρώπης. Ο λόγος είναι απλός: στις χώρες της Mercosur ισχύουν διαφορετικά –πολύ χαλαρότερα– περιβαλλοντικά, εργασιακά και υγειονομικά πρότυπα.
Η Ευρωπαϊκή γεωργία λειτουργεί κάτω από αυστηρούς κανονισμούς. Οι παραγωγοί υποχρεούνται να τηρούν κανόνες για την προστασία του περιβάλλοντος, τη μείωση των φυτοφαρμάκων, την ευζωία των ζώων και την ασφάλεια των τροφίμων. Όλα αυτά έχουν κόστος. Όταν όμως στην ίδια αγορά εισέρχονται προϊόντα τρίτων χωρών που δεν δεσμεύονται από τα ίδια πρότυπα, τότε ο ανταγωνισμός παύει να είναι δίκαιος.
Με τη συμφωνία Mercosur προβλέπεται η μείωση ή και η πλήρης κατάργηση δασμών σε σειρά αγροτικών προϊόντων. Αυτό σημαίνει ότι φθηνό βοδινό κρέας από τη Βραζιλία ή την Αργεντινή, που παράγεται σε εκτάσεις αποψιλωμένου Αμαζονίου και με χρήση πρακτικών απαγορευμένων στην ΕΕ, θα μπορεί να πωλείται ελεύθερα στην ευρωπαϊκή αγορά. Πώς μπορεί να ανταγωνιστεί αυτός ο Ευρωπαίος κτηνοτρόφος που πληρώνει ακριβές ζωοτροφές, ενέργεια και συμμορφώνεται με δεκάδες κανονισμούς;
Ιδιαίτερα ευάλωτες είναι οι μικρές και μεσαίες εκμεταλλεύσεις, που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της ευρωπαϊκής υπαίθρου. Στην Κύπρο και την Ελλάδα, όπου η γεωργία δεν είναι απλώς οικονομική δραστηριότητα αλλά στοιχείο κοινωνικής συνοχής και πολιτιστικής ταυτότητας, οι επιπτώσεις μπορεί να είναι καταστροφικές. Η πίεση στις τιμές, η απώλεια εισοδήματος και η εγκατάλειψη της γης δεν είναι θεωρητικά σενάρια· είναι ήδη ορατές συνέπειες παρόμοιων εμπορικών πολιτικών.
Ένα ακόμη κρίσιμο ζήτημα είναι η ασφάλεια και η ποιότητα των τροφίμων. Παρότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαβεβαιώνει ότι τα εισαγόμενα προϊόντα θα πληρούν τα ευρωπαϊκά στάνταρ, στην πράξη οι έλεγχοι είναι περιορισμένοι και συχνά ανεπαρκείς. Οι καταναλωτές δυσκολεύονται να γνωρίζουν την πραγματική προέλευση και τις συνθήκες παραγωγής των προϊόντων που φτάνουν στο πιάτο τους.
Παράλληλα, η συμφωνία Mercosur έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις ίδιες τις δεσμεύσεις της ΕΕ για την Πράσινη Συμφωνία και τη βιώσιμη ανάπτυξη. Πώς μπορεί η Ευρώπη να ζητά από τους δικούς της αγρότες να μειώσουν το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα, ενώ ταυτόχρονα ενθαρρύνει εισαγωγές που συνδέονται με αποψίλωση δασών και αυξημένες εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα;
Δεν πρόκειται για αντίθεση στο εμπόριο ή στη διεθνή συνεργασία. Πρόκειται για την ανάγκη προστασίας της δίκαιης παραγωγής, της επισιτιστικής ασφάλειας και της ευρωπαϊκής υπαίθρου. Οι γεωργοί μας δεν ζητούν προνόμια· ζητούν ισότιμους όρους ανταγωνισμού.
Η συμφωνία Mercosur, όπως προωθείται σήμερα, θυσιάζει τους Ευρωπαίους αγρότες στον βωμό των μεγάλων οικονομικών συμφερόντων και της γεωπολιτικής στρατηγικής. Αν δεν επανεξεταστεί ουσιαστικά, με δεσμευτικούς μηχανισμούς προστασίας και πραγματικούς ελέγχους, κινδυνεύει να αποτελέσει ακόμη ένα κεφάλαιο εγκατάλειψης της αγροτικής Ευρώπης – και μαζί της, των ανθρώπων που κρατούν ζωντανή την ύπαιθρο.
The Mercosur Agreement and the Risks for European Farmers
The forthcoming free trade agreement between the European Union and Mercosur—the trade bloc comprising Brazil, Argentina, Uruguay, and Paraguay—is being presented by its supporters as a “historic opportunity” for growth, exports, and geopolitical convergence. Behind the official declarations of cooperation and economic progress, however, lies a harsh reality: this agreement poses a direct threat to the sustainability of European—and by extension Cypriot and Greek—farmers.
Mercosur is one of the world’s largest exporters of agricultural products. Beef and poultry, sugar, soybeans, maize, and ethanol are produced in vast quantities and at a significantly lower cost than in Europe. The reason is simple: Mercosur countries operate under different—much more lenient—environmental, labor, and health standards.
European agriculture functions under strict regulations. Producers are required to comply with rules on environmental protection, pesticide reduction, animal welfare, and food safety. All of this comes at a cost. When, however, products from third countries that are not bound by the same standards enter the same market, competition ceases to be fair.
The Mercosur agreement provides for the reduction or even complete abolition of tariffs on a range of agricultural products. This means that cheap beef from Brazil or Argentina—produced on land cleared from the Amazon rainforest and using practices prohibited in the EU—will be able to be sold freely on the European market. How can a European livestock farmer, who pays high prices for feed and energy and complies with dozens of regulations, compete under such conditions?
Small and medium-sized farms, which form the backbone of the European countryside, are particularly vulnerable. In Cyprus and Greece, where agriculture is not merely an economic activity but a pillar of social cohesion and cultural identity, the consequences could be devastating. Price pressure, loss of income, and land abandonment are not theoretical scenarios; they are already visible outcomes of similar trade policies.
Another critical issue is food safety and quality. Although the European Commission assures that imported products will meet European standards, in practice inspections are limited and often inadequate. Consumers struggle to know the true origin and production conditions of the food that ends up on their plates.
At the same time, the Mercosur agreement stands in stark contradiction to the EU’s own commitments under the Green Deal and sustainable development. How can Europe demand that its farmers reduce their environmental footprint while simultaneously encouraging imports linked to deforestation and increased carbon emissions?
This is not an argument against trade or international cooperation. It is about the need to protect fair production, food security, and the European countryside. Our farmers are not asking for privileges; they are asking for a level playing field.
The Mercosur agreement, as it is being promoted today, sacrifices European farmers on the altar of major economic interests and geopolitical strategy. Unless it is fundamentally reconsidered, with binding protection mechanisms and genuine oversight, it risks becoming yet another chapter in the abandonment of rural Europe—and, with it, the people who keep the countryside alive.
