Άντριαν Μενελάου: “Ένας ψυχολόγος μπορεί να μας βοηθήσει να αποκτήσουμε καλύτερες και ικανοποιητικότερες σχέσεις με τον εαυτό μας αλλά και τους ανθρώπους γύρω μας”

Σήμερα κουβεντιάζουμε με μια ψυχολόγο η οποία ξεχωρίζει μέσα από το επάγγελμα της. Η Άντριαν Μενελάου μας λύνει απορίες γύρω από την επιστήμη της ψυχολογίας και τονίζει πως “Μέσα από την ψυχανάλυση, ο θεραπευόμενος έχει την ευκαιρία να κατανοήσει καλύτερα τον εαυτό του και όσα συμβαίνουν μέσα του και να προχωρήσει στο πολύ σημαντικό κομμάτι της αυτοαποδοχής. Ο θεραπευόμενος, βρίσκεται σε ένα ασφαλές και μη επικριτικό περιβάλλον μέσα στο οποίο μπορεί να εξωτερικεύσει και να εξερευνήσει οποιαδήποτε συναισθήματα και επιθυμίες έχει χωρίς φόβο, γεγονός που επιφέρει ανακούφιση και ελευθερία. Επιπλέον, μέσα από τις συνεδρίες μπορεί το άτομο να ανακαλύψει τις δυνατότητες τις οποίες κατέχει, να τις ξεδιπλώσει και να τις αξιοποιήσει προς δικό του όφελος. Ταυτόχρονα, ένας ψυχολόγος μπορεί να μας βοηθήσει να αποκτήσουμε καλύτερες και ικανοποιητικότερες σχέσεις με τον εαυτό μας αλλά και τους ανθρώπους γύρω μας, να ενισχύσουμε την αυτοεκτίμηση και την αυτοπεποίθηση μας και να αλλάξουμε στάση σε όσα μας απασχολούν καθημερινά”.

Της Γιώτας Δημητρίου

Άντριαν γιατί αποφάσισες να ακολουθήσεις το επαγγελματικό αυτό μονοπάτι της ψυχολόγου, τι σε ώθησε σε αυτό;
Χαίρομαι που μου κάνεις αυτή την ερώτηση και που μου δίνεται η ευκαιρία να σου πω κάποια πράγματα για την απόφαση μου αυτή. Θα μπορούσα να πω πως μια από τις ποιότητες μου ως άνθρωπος ήταν πάντοτε το να ακούω τις δυσκολίες και τα προβλήματα άλλων συνανθρώπων μου και να προσπαθώ συνεχώς να βρίσκω λύσεις σε όσα τους απασχολούν έτσι ώστε να τους προσφέρω ανακούφιση από οποιαδήποτε βάρη και δυσκολίες. Έχοντας αυτά τα χαρακτηριστικά υπόψιν, όταν έπρεπε να λάβω την απόφαση για την επαγγελματική μου σταδιοδρομία, θεώρησα πως το επάγγελμα της ψυχολόγου θα ήταν το καταλληλότερο για εμένα αφού το παν είναι να βρεις ένα επάγγελμα το οποίο να ταιριάζει στην ιδιοσυγκρασία σου, στα ατομικά σου χαρακτηριστικά, στις ικανότητες και στις δεξιότητες σου. Το να επιλέξεις ένα επαγγελματικό μονοπάτι είναι καθαρά μια προσωπική επιλογή συνεπώς αν επιλέξουμε ένα επάγγελμα το οποίο μας εκφράζει και είναι μέρος της ταυτότητας μας, ένα επάγγελμα που αγαπάμε και μας προσφέρει ένα αίσθημα εκπλήρωσης, δεν υπάρχει αμφιβολία πως θα πετύχουμε σε αυτό. Θεωρώ πως το επάγγελμα της ψυχολόγου είναι κομμάτι της ταυτότητας μου και πως δεν θα μπορούσα να ανταποκριθώ καλύτερα σε οποιοδήποτε άλλο επαγγελματικό μονοπάτι παρά μόνο σε αυτό. 

Που έχεις σπουδάσει; Τι κράτησες από τα φοιτητικά σου χρόνια; 
Ξεκίνησα τις σπουδές μου στην Ελλάδα και πιο συγκεκριμένα στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Εκεί ακολούθησα τον κλάδο Φιλοσοφία, Παιδαγωγικά και Ψυχολογία αποκτώντας το πρώτο μου πτυχίο. Έπειτα, προχώρησα τις σπουδές μου στο Λονδίνο και συγκεκριμένα στο University of East London αποκτώντας το δεύτερο μου πτυχίο στον τομέα της Ψυχολογίας. Τέλος, ακολούθησε ένα 4ετές μεταπτυχιακό στο University of Nicosia με ειδίκευση στην Κλινική Ψυχολογία. Τα φοιτητικά χρόνια αποτελούν μια ξεχωριστή περίοδο για την πορεία μας ως άνθρωποι εφόσον οι εμπειρίες τις οποίες αποκτούμε κατά την διάρκεια των χρόνων αυτών είναι καθοριστικές στην μετέπειτα πορεία μας ως άτομα στην κοινωνία. 

Αλήθεια, κάποτε ήταν ταμπού η επίσκεψη στο ψυχολόγο. Σήμερα;
Όντως Γιώτα μου, μέχρι σήμερα δυστυχώς αποτελεί ταμπού η επίσκεψη στον ψυχολόγο για αρκετά άτομα. Πολλοί θεωρούν πως για να επισκεφθεί κάποιος έναν ψυχολόγο πρέπει να είναι ῾τρελός῾ έτσι το απορρίπτουν αμέσως. Βέβαια για να είμαστε δίκαιοι, τα τελευταία χρόνια έχει βελτιωθεί κατά πολύ η οπτική του κόσμου όσον αφορά την επίσκεψη σε έναν ειδικό. Ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι δέχονται ψυχολογική στήριξη για να ανταπεξέλθουν στις δυσκολίες της καθημερινότητας και τους γρήγορους ρυθμούς της ζωής. Φαίνεται πως η νέα γενιά αποδέχεται πιο εύκολα το επάγγελμα ενός ψυχολόγου γεγονός που το κάνει ακόμα πιο εύκολο να ζητήσουν βοήθεια από έναν επαγγελματία. Είναι σημαντικό να θυμόμαστε πως η ψυχική μας υγεία είναι εξίσου σημαντική με την σωματική μας υγεία και να μην την βάζουμε στο περιθώριο. Δεν είναι ντροπή, ούτε σημάδι αδυναμίας το να ζητήσουμε βοήθεια από κάποιον ψυχολόγο. Αντίθετα, αποτελεί σημάδι δύναμης, ωριμότητας και θέλησης για υγεία και ισορροπία.

Η ψυχανάλυση σε τι μπορεί να ωφελήσει ένα άτομο;
Πολλοί άνθρωποι αμφισβητούν την αποτελεσματικότητα της ψυχανάλυσης και την βοήθεια που μπορεί να προσφέρει ένας ψυχολόγος αλλά για την ακρίβεια είναι πολλά τα θετικά που μπορεί να επιφέρει η ψυχανάλυση σε ένα άτομο Γιώτα μου. Καταρχάς, η θεραπεία μπορεί να ωφελήσει σε έναν από τους πιο σημαντικούς τομείς: την καλύτερη γνώση του εαυτού μας. Μέσα από την ψυχανάλυση, ο θεραπευόμενος έχει την ευκαιρία να κατανοήσει καλύτερα τον εαυτό του και όσα συμβαίνουν μέσα του και να προχωρήσει στο πολύ σημαντικό κομμάτι της αυτοαποδοχής. Ο θεραπευόμενος, βρίσκεται σε ένα ασφαλές και μη επικριτικό περιβάλλον μέσα στο οποίο μπορεί να εξωτερικεύσει και να εξερευνήσει οποιαδήποτε συναισθήματα και επιθυμίες έχει χωρίς φόβο, γεγονός που επιφέρει ανακούφιση και ελευθερία. Επιπλέον, μέσα από τις συνεδρίες μπορεί το άτομο να ανακαλύψει τις δυνατότητες τις οποίες κατέχει, να τις ξεδιπλώσει και να τις αξιοποιήσει προς δικό του όφελος. Ταυτόχρονα, ένας ψυχολόγος μπορεί να μας βοηθήσει να αποκτήσουμε καλύτερες και ικανοποιητικότερες σχέσεις με τον εαυτό μας αλλά και τους ανθρώπους γύρω μας, να ενισχύσουμε την αυτοεκτίμηση και την αυτοπεποίθηση μας και να αλλάξουμε στάση σε όσα μας απασχολούν καθημερινά.   

Κάποιοι λένε “εγώ δεν έχω ψυχολογικά θέματα”. Ενδέχεται όμως να έχουμε ψυχολογικά θέματα αλλά να αγνοούμε την ύπαρξη τους και να το ανακαλύψουμε μέσα από τη ψυχανάλυση;
Βεβαίως. Τα άτομα τα οποία επισκέπτονται έναν ψυχολόγο, πολύ συχνά δεν αντιμετωπίζουν μόνο ένα θέμα αλλά έναν συνδυασμό από διάφορα θέματα, γεγονός το οποίο τους προκαλεί σύγχυση. Είναι σημαντικό να αναφέρουμε πως με τον όρο ψυχολογικά θέματα εννοούμε ένα εύρος θεμάτων που μας δυσκολεύουν όπως είναι το άγχος, η θλίψη, ο θυμός, ένα τραυματικό γεγονός, οι διατροφικές δυσκολίες, οι ψυχοσωματικές ενοχλήσεις, οι φοβίες, οι κρίσεις πανικού και διάφορα άλλα. Πολύ συχνά μέσα από τις συνεδρίες ο θεραπευτής μέσα από την συζήτηση και τις κατάλληλες ερωτήσεις μπορεί να βοηθήσει τον θεραπευόμενο να καταλήξει σε ορισμένα συμπεράσματα τα οποία δεν μπορούσε να αντιληφθεί πριν την διαδικασία της θεραπείας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την καλύτερη εξέλιξη της θεραπείας εφόσον αναγνωρίζοντας το πρόβλημα, τότε το επόμενο βήμα αποτελεί η σωστή διαχείρισή του.

Ποια είναι τα περισσότερα ψυχολογικά θέματα που έχουν να αντιμετωπίσουν οι άνθρωποι σήμερα στη κοινωνία της Κύπρου, σύμφωνα με τη δική σου πείρα και εμπειρία;
Ένα από τα πιο συχνά προβλήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα οι άνθρωποι στην κοινωνία της Κύπρου θα έλεγα πως είναι το άγχος. Ο κόσμος προσπαθεί σκληρά να ανταπεξέλθει στους γρήγορους ρυθμούς της ζωής και τις υποχρεώσεις, με αποτέλεσμα να προκαλείται ένταση και στρες στους ίδιους εφόσον αναλαμβάνουν πολύ συχνά περισσότερα βάρη από όσα μπορούν να διαχειριστούν. Συνεπώς, με το άγχος πολύ συχνά έχουν να αντιμετωπίσουν και συμπτώματα κατάθλιψης αφού η δυσκολία τους να ανταπεξέλθουν στις μη ρεαλιστικές χρονικά υποχρεώσεις τους, σε συνδυασμό με άλλους περιβαλλοντικούς παράγοντες, επιφέρει συναισθήματα αναξιότητας, θλίψης, αυτομομφής και θυμού προς το άτομο τους. Επιπλέον, οι προσωπικές σχέσεις αποτελούν ένα από τα πιο συχνά προβλήματα. Πολλά ζευγάρια έχοντας αναγνωρίσει ότι υπάρχουν προβλήματα στην σχέση, αναζητούν βοήθεια σε ένα ειδικό ψάχνοντας νέους τρόπους διαχείρισης, προκειμένου να βελτιώσουν την επικοινωνία τους και να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες και τα καθημερινά θέματα της κοινής τους ζωής. 

Θέματα όπως άγχος, κατάθλιψη, διατροφικές διαταραχές,μπορούν να λυθούν και χωρίς την βοήθεια ψυχολόγου, μόνο με βιβλία αυτοβελτίωσης και συμπαράσταση από οικογενειακό και φιλικό περιβάλλον; Γιατί;
Η στήριξη από το οικογενειακό και φιλικό περιβάλλον είναι φυσικά μέγιστης σημασίας όταν ένα άτομο αντιμετωπίζει οποιαδήποτε δυσκολία. Η παρουσία κατάλληλου υποστηρικτικού περιβάλλοντος ενισχύει σημαντικά την θέληση του ατόμου για αλλαγή όπως και τα βιβλία αυτοβελτίωσης μέσα από τα οποία τα άτομα μπορούν να βρουν κουρἀγιο καθώς και κάποιες βασικές κατευθυντήριες γραμμές αναφορικά με την τρέχουσα δυσκολία. Παρόλα αυτά, μέσα από τα φιλικά ή συγγενικά πρόσωπα υπάρχει ήδη κάποια σχέση μεταξύ των εμπλεκόμενων ατόμων γεγονός που σημαίνει πως τα άτομα δεν βλέπουν τα πράγματα τόσο αντικειμενικά, ούτε απαλλαγμένα από το συναίσθημα. Έτσι λοιπόν, η παρουσία ενός ψυχολόγου είναι αναγκαία εφόσον ο θεραπευτής έχει ειδικευτεί ώστε να μπορεί να κατανοήσει τις δυσκολίες του ατόμου και να προσφέρει την στήριξη που χρειάζεται. Επιπλέον, πολλές φορές μπορούμε να συζητούμε άπειρες φορές ένα πρόβλημα με αγαπημένα πρόσωπα, αλλά αυτό να επιφέρει αντίθετα αποτελέσματα, όπως περισσότερη σύγχυση και αμφιβολίες για το τι πρέπει να γίνει. Μη ξεχνάμε πως ο ψυχολόγος μέσα από τις ειδικά κατασκευασμένες ερωτήσεις του, και τις καινούργιες πληροφορίες τις οποίες προτείνει μπορεί να βοηθήσει το άτομο να δει τα πράγματα με μια εντελώς διαφορετική οπτική ξεδιπλώνοντας νέες σκέψεις, νέα συναισθήματα και συνεπώς νέες συμπεριφορές.

 Εσύ Άντριαν ποια ψυχοθεραπευτική προσέγγιση χρησιμοποιείς στη δουλειά σου; Μίλησε μας λίγο γι᾽ αυτή την προσέγγιση και γιατί την επέλεξες.
Η αλήθεια είναι πως το επάγγελμα μου χρησιμοποιεί διάφορες προσεγγίσεις. Η Γνωστική-Συμπεριφορική, η Ψυχαναλυτική-Ψυχοδυναμική, η Υπαρξιακή, η Συστημική και η Ανθρωπιστική προσέγγιση είναι μόνο λίγες από αυτές και από τις πιο γνωστές στο είδος τους. Η δική μου θεραπευτική προσέγγιση εξαρτάται πάντοτε σύμφωνα με το πρόβλημα, το αίτημα και τις ανάγκες του κάθε πελάτη. Πιο απλά θα μπορούσαμε να πούμε πως χρησιμοποιώ την Συνθετική θεραπευτική προσέγγιση η οποία στηρίζει πως καμία μορφή θεραπείας από μόνη της δεν επαρκεί για όλες τις περιπτώσεις, ενώ δίνει έμφαση στις προσωπικές ανάγκες κάθε ανθρώπου, έχοντας ως ύψιστη προτεραιότητα της, την δημιουργία ενός περιβάλλοντος το οποίο σέβεται, αποδέχεται και στηρίζει τις ανάγκες και τα αιτήματα του κάθε πελάτη ξεχωριστά. 

Διαβάζω εδώ και χρόνια (και δηλώνω θαυμάστρια του) τον Χορχέ Μπουκάι. Ποια η δικιά σου γνώμη για τα βιβλία εκλαικευμένης ψυχολογίας; Μπορούν να βοηθήσουν;
Νομίζω ότι η απάντηση μπορεί να δοθεί από τον ίδιο τον Μπουκάι που σε ένα από τα βιβλία του γράφει ότι «το καλό βιβλίο, είναι και θεραπευτικό». Συνεπώς η λεγόμενη «εκλαϊκευμένη ψυχολογία», εγώ θα έλεγα καλύτερα η λογοτεχνία που αντλεί τη θεματολογία της από την εφαρμοσμένη ψυχολογία, τη ψυχιατρική και τη ψυχοθεραπεία, από τη στιγμή που είναι ποιοτική, συμβάλλει στη βελτίωση της ψυχικής ευημερίας των ανθρώπων και σίγουρα βοηθά. Ξέρουμε πως συχνά οι άνθρωποι βρίσκουν πιο εύκολα απαντήσεις για θέματα που τους απασχολούν μέσα από βιβλία που η ιστορία τους αντικατοπτρίζει τη δική τους ιστορία, παρά διαβάζοντας και μελετώντας περίπλοκα και πολλές φορές δυσνόητα βιβλία με θεωρίες και άλλα παρόμοια. Καταλήγοντας λοιπόν θα ήθελα να προτρέψω όσους ενδιαφέρονται να δοκιμάσουν διαβάσουν αυτού του είδους τη λογοτεχνία.  Όφελος θα έχουν και όχι ζημιά. 

 Ο Μπουκάι βέβαια είναι ψυχοθεραπευτής της σχολής Γκεστάλτ. Αλήθεια, εσύ   πως χειρίζεσαι μία περίπτωση που έρχεται κοντά σου αλλά χρήζει ψυχιατρικής παρακολούθησης;
Υπάρχουν πολλά τέτοια περιστατικά Γιώτα μου. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, δύναται να γίνεται αξιολόγηση και διάγνωση ψυχοπαθολογίας έπειτα από λίγες συναντήσεις. Εφόσον γίνει η διάγνωση, ο ψυχολόγος ενημερώνει τον πελάτη για το πλάνο που πρέπει να ακολουθήσουν και συνεπώς ο θεραπευόμενος μαζί με τον θεραπευτή συμφωνούν για την  πορεία της θεραπείας του πελάτη. Ο ψυχολόγος παρέχει στον πελάτη παραπομπές από διαθέσιμους ψυχιάτρους και σε κοινή συμφωνία ο πελάτης θα αποταθεί στον ψυχίατρο για την ρύθμιση πιθανής φαρμακευτικής αγωγής. Ακολούθως, ο ψυχίατρος σε συνεργασία με τον ψυχολόγο βρίσκονται σε διαρκή επικοινωνία για την πορεία της θεραπείας του θεραπευομένου.

Περίγραψε μας λίγο την ατμόσφαιρα/περιβάλλον στην πρώτη συνεδρία κάποιου που έρχεται κοντά σου (βασικά τι γίνεται κατά την πρώτη συνεδρία).
Πολύ σημαντική η ερώτηση σου αυτή Γιώτα μου. Κατά την πρώτη συνεδρία γίνεται η πρώτη γνωριμία με τον πελάτη. Αρχικά ο πελάτης ενημερώνεται για τη φύση των υπηρεσιών, το απόρρητο και τις εξαιρέσεις οι οποίες εφαρμόζονται στο απόρρητο. Συνεπώς, μέσα σε ένα περιβάλλον ασφάλειας, εμπιστοσύνης και εχεμύθειας, ο θεραπευόμενος αναφέρεται στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει και μαζί με τον θεραπευτή θέτουν στόχους για τις μελλοντικές συνεδρίες που θα ακολουθήσουν. Οι συνεδρίες είναι ατομικές και γίνονται μια φορά την εβδομάδα, την συγκεκριμένη ώρα και ημέρα που συμφωνείται με τον ψυχολόγο και τον πελάτη και έχουν διάρκεια 50 λεπτά.

Τέλος, Άντριαν που μπορεί να σε βρει κανείς;
Διατηρώ γραφείο στην Λευκωσία στην οδό Στασάνδρου 7, καθώς και στην Λάρνακα στην οδό Γρίβα Διγενή 34 και οι επισκέψεις πραγματοποιούνται κατόπιν ραντεβού. Επιπλέον για περισσότερες πληροφορίες μπορεί κάποιος να επισκεφθεί την σελίδα μου στο Facebook καθώς και στο τηλέφωνο επικοινωνίας 97-701703.