Interview follows in English
Με τον Ζήνωνα Ζηντίλη συναντηθήκαμε ένα πρωινό του Αυγούστου σε παραθαλάσσιο χώρο, με θέα τη θάλασσα. Αφορμή μας στάθηκε η κυκλοφορία του πρώτου του βιβλίου με τίτλο «Απόντων φίλων και εραστών».
Ο συνδημότης μας, που έχει συνεργαστεί με μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα του ελληνικού πενταγράμμου και έχει εκπροσωπήσει την Κύπρο στη Γιουροβίζιον με στίχους του, μιλά για το δικό του ταξίδι, την πορεία του στον στίχο και τις εμπειρίες του, μας μιλά για το πρώτο του βιβλίο, αλλά και για το δεύτερο που θα κυκλοφορήσει Δεκέμβριο ή αρχές του νέου έτους.
Μια συνέντευξη γεμάτη μηνύματα, εικόνες και αλήθειες – όπως ακριβώς ένα καλό βιβλίο.
Της Γιώτας Δημητρίου
Δεν ήταν έκπληξη· εγώ το περίμενα, και ήρθε. Ένα βιβλίο από εσένα με τίτλο «Απόντων Φίλων και Εραστών», μια συλλογή στίχων. Θα ήθελα να μας πεις λίγο για τη διαδρομή: πώς ξεκίνησε η ιδέα γι’ αυτό το βιβλίο;
Νομίζω ήταν κάτι που έπρεπε να γίνει εδώ και καιρό, περισσότερο σαν κλείσιμο ενός κεφαλαίου, πριν προχωρήσω στο επόμενο. Ένιωθα πάντα ότι είμαι δημιουργός, αλλά ποτέ δεν χρησιμοποίησα την ταυτότητα του δημιουργού βιοποριστικά. Γι’ αυτό και απέφευγα να αποδώσω αυτή την ταυτότητα στον εαυτό μου. Κάποια στιγμή ένιωσα ότι υπάρχει ένας όγκος δουλειάς που κατά καιρούς παρουσίασα: είτε στίχοι τραγουδιών, είτε ποιήματα –πολλά από τα οποία έγιναν τραγούδια–, κάποια άλλα που παρέμεναν ανέκδοτα, αλλά ήταν κοντά σε μένα και ήθελα να τα συγκεντρώσω σε μια ενιαία δουλειά ενός ανθρώπου που, έστω και παράλληλα με άλλες υποχρεώσεις, επαγγελματικές κτλ., δημιούργησε κάτι.
Αν αυτό που δημιούργησα είναι καλό, χρήσιμο, ωραίο ή κακό, το αφήνω στην κρίση όσων διαβάσουν το βιβλίο. Ήταν περισσότερο μια εσωτερική ανάγκη να εκδώσω αυτή τη δουλειά, παρά μια δήλωση θέσης ως συγγραφέας ή ποιητής. Σε ένα μεταβατικό στάδιο ζωής στο οποίο βρέθηκα, είχα και τον χρόνο να το κάνω.
Όλα τα ποιήματα και οι στίχοι που βρίσκουμε στο βιβλίο σου έχουν μελοποιηθεί;
Θα έλεγα ότι ναι, τα περισσότερα έχουν μελοποιηθεί, κάποια όμως όχι, επειδή ήταν περισσότερο σε ποιητική φόρμα και εγώ ο ίδιος απέφυγα να τα προωθήσω για μελοποίηση. Υπάρχει πάντα το μεγάλο ερώτημα: πού σταματά κάτι να είναι στίχος τραγουδιού και πού ξεκινά να είναι ποίηση. Προτιμώ να κρατώ τα κοινά στοιχεία: και ο στίχος τραγουδιού και η ποίηση είναι ρυθμός, εικόνες, συναισθήματα, μουσικότητα – ακόμη και στα ποιήματα που δεν γράφονται για να μελοποιηθούν. Απλώς στον στίχο, όταν πρόκειται να γράψεις για τραγούδι, υπάρχουν κάποιοι κανόνες στους οποίους πρέπει να πειθαρχήσεις για να βοηθήσεις και τον συνθέτη: η ομοιοκαταληξία, το μέτρο, μια συγκεκριμένη μουσικότητα που είναι πιο έντονη απ’ ό,τι στην ποίηση. Αλλά θεωρώ ότι και τα δύο ξεκινούν από την ίδια ανάγκη: να εκφραστείς.
Να πούμε για όσους δεν γνωρίζουν, ποιοι τραγουδιστές έχουν ερμηνεύσει τραγούδια σε στίχους δικούς σου;
Χωρίς να θέλω να ξεχάσω κανέναν, ενδεικτικά να αναφέρω αυτούς που γνωρίζει ο περισσότερος κόσμος: Αλέξια, Ελένη Δήμου, Νατάσα Θεοδωρίδου, Πάνος Κιάμος, Γιώργος Παπαδόπουλος, Κωνσταντίνος Χριστοφόρου, Λάζαρος Κόντοζης, αρκετά παιδιά από την Κύπρο με τα οποία συνεργαστήκαμε και ανταλλάξαμε δημιουργικές ανησυχίες. Οφείλω όμως να πω ότι όλα ξεκίνησαν από τον Μιχάλη Χατζηγιάννη.
Δηλαδή;
Μαζί γράψαμε τα πρώτα μας τραγούδια.
Δεν το γνώριζα αυτό!
Ναι, μαζί γράψαμε τα πρώτα μας τραγούδια και τα πρώτα που υπέγραψε ο ίδιος ως δημιουργός. Στο πιάνο, στο παλιό του σπίτι στον Λυκαβητό, πριν τον ανακαλύψουν στην Ελλάδα. Ήταν εποχές πιο αθώες, που τις κρατώ με μεγάλη αγάπη στη σκέψη μου.
Ποιο ήταν το πρώτο τραγούδι που γράψατε με τον Μιχάλη Χατζηγιάννη;
Ήταν η συμμετοχή μας στη Γιουροβίζιον το 1998. Γράψαμε ένα τραγούδι που νιώθαμε ότι μας εκφράζει· ήταν για την Κύπρο, για την ανάγκη του ανθρώπου να επιλέξει την ειρήνη αντί τον πόλεμο.
Μιλάμε για το «Γένεσις».
Ναι. Είχε συμβολικά μηνύματα μέσα, και ευτυχώς τότε δεν είχε περάσει τόσο η λογοκρισία της EBU, γιατί ίσως να είχαμε προβλήματα. Θυμάμαι, το τελειώσαμε στις 4:30 το πρωί της ημέρας που έπρεπε να το παραδώσουμε… Μετά ακολούθησαν κάποια τραγούδια για τηλεοπτικές εκπομπές, σειρές, και το ένα έφερνε το άλλο.
Αυτή όλη η πορεία των 25 χρόνων στον στίχο, ενώ παράλληλα ήσουν στέλεχος σε Εταιρείες ΜΜΕ, πώς συνυπήρξαν;
Ο στίχος υπήρχε από πολύ πιο πριν στη ζωή μου, απλά δεν τολμούσα να βγάλω κάποια πράγματα προς τα έξω. Κάποια στιγμή το έκανα. Ήταν πάντα μια δική μου ανάγκη το γράψιμο· ένας τρόπος να εκφραστώ και να εξωτερικεύσω συναισθήματα. Από μικρός ήμουν εσωστρεφής και, ως μοναχογιός αλλά και για διάφορους άλλους λόγους, η διέξοδος της δημιουργίας για μένα ήταν πάντα πολύ σημαντική – σαν εσωτερικές ανάσες, ακόμη κι αν όσα έγραφα δεν τα διάβαζε ποτέ κανείς. Κατόπιν, όταν άρχισαν οι πρώτοι μεγάλοι έρωτες, υπήρχε μια φωνή μέσα μου που έλεγε: «Αν δεν γράψεις γι’ αυτό, θα εκραγείς». Και έγραφα. (Γέλια). Γενικά, οι στίχοι μου βγαίνουν μέσα από βιώματα. Σε αυτό το βιβλίο είναι κυρίως βιώματα ερωτικά, γιατί έχω γράψει και κοινωνικό στίχο που ίσως παρουσιάσω αργότερα. Οπότε εδώ μιλάμε για στίχους αγάπης και έρωτα και όλα τα συναισθήματα που γεννούν αυτά…
Δύσκολα πράγματα!
Δύσκολα να τα διαχειρίζεσαι στην πραγματική ζωή. Αλλά τι θα ήταν η ζωή μας αν δεν είχαμε ζήσει έντονα; Θεωρώ πως όποιος δεν βρέθηκε ποτέ «στα πατώματα» για έναν έρωτα, δεν ξέρει τι εστί έρωτας. Δεν έχω μετανιώσει για τίποτα. Αν με πιέσεις να σου πω, ίσως παραδεχτώ ότι έχω μετανιώσει μόνο για τις στιγμές που δεν τις άφησα να εξελιχθούν σε θύελλες και προσπάθησα να τις συγκρατήσω.
Το βιβλίο κυκλοφόρησε εδώ και εβδομάδες. Θα δούμε κάποια παρουσίασή του;
Ναι. Ήταν η άβολη συγκυρία του καλοκαιριού, διότι στους εκδοτικούς οίκους υπάρχει μια διαχρονική διαδικασία. Το βιβλίο ήταν έτοιμο μέσα στον Ιούνιο, οπότε το καλωσόρισα, αλλά πιστεύω ότι θα κάνουμε μια μικρή, όμορφη παρουσίαση – στην οποία ελπίζω να έχω και κάποιους από τους συντελεστές αυτών των τραγουδιών. Θα ήθελα να είναι περισσότερο μια φιλική γιορτή, παρά μια τυπική παρουσίαση βιβλίου.
Το ότι έχει εκδοθεί το πρώτο σου βιβλίο από έναν ελληνικό εκδοτικό οίκο, σου άνοιξε την όρεξη και για ένα δεύτερο ίσως βιβλίο;
Για να είμαι ειλικρινής, ήταν μια καλή ευκαιρία να δω πώς λειτουργεί όλο αυτό το σύστημα των εκδόσεων, ώστε να μην έχω τη δικαιολογία ότι δεν ήξερα ή δεν ξέρω. Ήταν λίγο περίεργο το συναίσθημα όταν κάποιοι φίλοι μου στην Αθήνα πήγαν στον ΙΑΝΟ και μου είπαν ότι βρήκαν μόνο ένα αντίτυπο του βιβλίου και παρήγγειλαν να τους φέρουν άλλα τρία. Ακουγόταν κάπως εξωπραγματικό για μένα που πρώτη φορά δοκίμαζα να εκδώσω βιβλίο.
Η αλήθεια είναι ότι έχω κάτι σχεδόν έτοιμο, το οποίο όμως δεν είναι στίχοι ή ποίηση· είναι κάτι πολύ διαφορετικό. Με τα χρονοδιαγράμματα που βλέπω, ελπίζω να μπορέσω να το παρουσιάσω, αν όχι προς τα Χριστούγεννα, τότε στις αρχές του νέου χρόνου.
Δεν μπορώ να μη σε ρωτήσω: υπηρετώντας τα ΜΜΕ μέσα από σημαντικές θέσεις για χρόνια, σήμερα σου λείπει αυτός ο χώρος;
Μου λείπουν τα ΜΜΕ όπως τα πρωτογνώρισα. Τα κυπριακά ΜΜΕ, έτσι όπως είναι σήμερα και όπως τα αποχαιρέτησα, όχι, δεν μου λείπουν.
Να πούμε για όσους δεν γνωρίζουν ότι τα αποχαιρέτησες ως διευθυντής ραδιοσταθμού.
Ναι, ως διευθυντής του Super FM, με ένα μικρό πέρασμα ξανά από το συγκρότημα ΔΙΑΣ – για να ολοκληρωθεί ίσως και ο κύκλος, αφού από εκεί ξεκίνησα. Έχω πάρει σπουδαία μαθήματα από τα ΜΜΕ και γνώρισα σπουδαίους ανθρώπους. Συνεργάστηκα και με πολύ ωραίους τύπους και με πολύ άσχημους. Στις αναμνήσεις μου προσπαθώ να κρατώ τα θετικά, νιώθοντας ότι ο χώρος των ΜΜΕ, όπως είναι αυτή τη στιγμή στην Κύπρο, είναι για πολλούς λόγους –που ίσως αφορούν εμένα προσωπικά και όχι το ευρύ κοινό– τοξικός. Ένιωθα ότι δεν είχα κάτι άλλο να προσφέρω στο συγκεκριμένο περιβάλλον και η επιλογή μου ήταν κυρίως προσωπική, για να περισώσω την ψυχική μου υγεία. Δεν μετανιώνω για τίποτα, ούτε για καμία συνεργασία. Μπορεί να πικράθηκα σε μερικές περιπτώσεις από αγνωμοσύνη ή από έλλειψη εκτίμησης και σεβασμού, αλλά σε καμία περίπτωση δεν μετάνιωσα για καμία από τις εμπειρίες μου. Είμαι, δε, πολύ ευγνώμων στους ανθρώπους που με έβαλαν στα ΜΜΕ και μου άνοιξαν πολλούς δρόμους.
Έκλεισε το κεφάλαιο ΜΜΕ για σένα;
Γενικά, είμαι άνθρωπος που δεν μου αρέσει να λέω «ποτέ». Δεν βλέπω αυτή τη στιγμή με ποιον τρόπο θα μπορούσα να ξαναμπώ στον συγκεκριμένο χώρο και γι’ αυτό προσπαθώ να δημιουργήσω κάποια άλλα δεδομένα – δημιουργικά και βιοποριστικά – χωρίς να αποκλείω τίποτα.
Ο Ζήνωνας Ζηντίλης που γράφει, διαβάζει κιόλας; Κι αν ναι, τι διαβάζει;
Διαβάζω όσο περισσότερο μπορώ· προσπαθώ να μειώνω και τον χρόνο στα ΜΚΔ, για να έχω περισσότερο χρόνο για διάβασμα και για γράψιμο. Διαβάζω τα πάντα και συνήθως παράλληλα πάνω από ένα βιβλίο. Αυτό το διάστημα διαβάζω ξανά κλασικούς συγγραφείς, που τώρα τους καταλαβαίνω καλύτερα απ’ ό,τι όταν μας τους «επέβαλαν» στο γυμνάσιο. Διαβάζω και σύγχρονη λογοτεχνία, κυρίως αγγλική – ίσως επειδή έχω συνηθίσει τους αγγλόφωνους συγγραφείς. Επίσης, διαβάζω βιβλία αυτοβελτίωσης. Γενικά, διαβάζω τα πάντα!
Τι κερδίζεις από το διάβασμα;
Μπαίνεις σε πολλούς κόσμους που δεν έχεις ζήσει, αντλείς ενσυναίσθηση, αντιλαμβάνεσαι πράγματα από νέες οπτικές γωνίες. Αναγνωρίζεις σκέψεις σου που μόνο όταν τις δεις γραμμένες από έναν συγγραφέα καταλαβαίνεις τι ακριβώς νιώθεις – και λες: «Αυτό είναι, αυτό ακριβώς νιώθω και δεν μπορώ να το εκφράσω!». Επίσης, το διάβασμα μαζί με τα ταξίδια είναι η μεγάλη μου απόλαυση. Νομίζω ότι χωρίς τα βιβλία θα ήμουν μισός και θα ένιωθα ένα τεράστιο κενό.
Συχνά εκφράζεσαι πολιτικοκοινωνικά στα ΜΚΔ. Γιατί το κάνεις, αφού αυτό μπορεί να σου δημιουργήσει και εχθρούς;
Θεωρώ πολύ σημαντική τη δυνατότητα να μπορείς να εκφράζεσαι, ειδικά όταν οι εποχές είναι δύσκολες. Τα κοινωνικά προβλήματα που αντιμετωπίζουμε δεν είναι κάτι μακρινό· είναι η ίδια μας η ζωή. Είμαστε εμείς. Αν ο καθένας από εμάς δεν προσπαθήσει, όπως και όπου μπορεί, να αλλάξει κάτι –έστω με μια ανάρτηση– τότε τι κάνουμε; Βασικά, με ενοχλεί η απάθεια και η απολιτικοποίηση. Και η πολιτικοποίηση δεν είναι απλώς η ένταξη σε ένα κόμμα. Ζούμε σε μια εποχή όπου τα άκρα υπερισχύουν σε φωνή. Το δύσκολο είναι να βρεις ανθρώπους αρκετά ισορροπημένους ώστε να μπορούν να δουν την ουσία, χωρίς να σκέφτονται μόνο με βάση την ιδεολογία ή το κόμμα τους. Δηλαδή, να είσαι αριστερός αλλά να μπορείς να αναγνωρίσεις 1-2 θετικά σε μια δεξιά κυβέρνηση, ή το αντίθετο.
Θεωρείς ότι υπάρχει πολύς φανατισμός;
Σαφώς και υπάρχει. Ανασύρουμε από το παρελθόν προσωπικότητες που ήταν διχαστικές και καθόλου ενωτικές. Υπάρχει φανατισμός γύρω από τη λεγόμενη woke agenda, τόσο υπέρ όσο και κατά. Υπάρχουν οι ακραία υπέρ της woke αντίληψης και οι ακραία κατά. Για μένα, woke σημαίνει ενσυναίσθηση.
Ο φανατισμός με το φύλο και τον αυτοπροσδιορισμό, για παράδειγμα, είναι για μένα μια ακραία τοποθέτηση. Το ίδιο και με τη θρησκεία· τη θεωρώ κάτι απολύτως προσωπικό. Είναι κάτι που βιώνεις μέσα σου. Αν προσπαθείς να το επιβάλεις, βγαίνει το αντίθετο.
Γενικώς, βρισκόμαστε σε μια περίοδο πόλωσης. Ό,τι και να γράψεις, θα βρεις 4-5 να συμφωνούν, αλλά όλοι οι υπόλοιποι –ένθεν και ένθεν– θα είναι εναντίον σου. Με έχουν ρωτήσει πολλές φορές: «Γιατί εκφράζεσαι και δημιουργείς εχθρούς;». Μα, δεν θέλω εχθρούς! (γέλια). Αλλά θέλω να εκφράζομαι όπως πιστεύω, και αν επηρεάσω έστω και ένα άτομο που μπορεί να είναι στα άκρα και προβληματιστεί με μια ανάρτησή μου, τότε αξίζει.
Ζεις στη Λάρνακα, την πόλη όπου μεγάλωσες. Τι θα ήθελες να δεις να αλλάζει;
Οφείλω να ομολογήσω ότι δεν εμπλέκομαι στα κοινά της Λάρνακας όσο θα ήθελα, ίσως και από την κεκτημένη ταχύτητα των εποχών που ζούσα και περνούσα τις περισσότερες ώρες στη Λευκωσία. Έτσι, μπορεί να έχασα επαφή με ανθρώπους που επηρεάζουν τα πράγματα στη Λάρνακα. Άρα, ό,τι κι αν πω υπάρχει ο κίνδυνος να στερείται γνώσης. Μπορώ, όμως, να σου πω τι μου αρέσει: μου αρέσει η πορεία που έχουν πάρει τα πολιτιστικά πράγματα. Όταν λέω πορεία, εννοώ ότι πλέον ο πολιτισμός φτάνει και στις γειτονιές. Θεωρώ ότι η Λάρνακα προσφέρει σήμερα πολλαπλά πολιτιστικά δρώμενα.
Δεν μου αρέσει, ωστόσο, που πολλές φορές επαναπαυόμαστε στην ιδέα ότι πολιτισμός είναι μόνο τα θεάματα, οι μουσικές, οι συγγραφείς κ.λπ. Για μένα, πολιτισμός είναι και άλλα πράγματα· όπως, για παράδειγμα, να έχουν πρόσβαση τα ΑμεΑ στους δρόμους, να μπορείς να κυκλοφορείς χωρίς αυτοκίνητο σε πεζοδρόμια.
Με ενοχλεί επίσης που ως τοπική κοινωνία έχουμε γίνει τόσο ξενοφοβικοί και φοβικοί γενικά. Η Λάρνακα, με την ιστορία της στη μίξη λαών από τα αρχαία χρόνια, αλλά και ως πόλη με λιμάνι και αεροδρόμιο που έχει άμεση επαφή με το ξένο στοιχείο, δεν θα έπρεπε να είναι ξενοφοβική και ρατσιστική – αλλά το αντίθετο.
Έχεις σκεφτεί ποτέ, με το πλούσιο βιογραφικό και την καριέρα σου, να κάνεις κάτι επαγγελματικά στη Λάρνακα ή θεωρείς πως η πόλη δεν προσφέρεται; Σημειώνω ότι πέρσι είχες και μια συνάντηση με τον Δήμαρχο, όπου μοιραστήκατε κάποιες ιδέες.
Πιστεύω ότι υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορούν να γίνουν στη Λάρνακα – και στον επαγγελματικό χώρο όπου δραστηριοποιήθηκα χρόνια, αλλά και σε άλλους τομείς. Για να απαντήσω στην ερώτησή σου, φυσικά και μπορεί κανείς να επενδύσει και να δημιουργήσει στη Λάρνακα· απλώς πρέπει να είναι λίγο πιο προσεκτικός. Είναι μια μικρότερη αγορά, οπότε πρέπει να λάβεις υπόψη τους τοπικούς περιορισμούς. Παρ’ όλα αυτά, η Λάρνακα είναι ελκυστική για οποιαδήποτε επαγγελματική δραστηριότητα.
Όσον αφορά εμένα, δεν ήταν ποτέ στις προτεραιότητές μου – ίσως επειδή δεν βρήκα την κατάλληλη ευκαιρία ή τους κατάλληλους συνεργάτες για να δημιουργήσω κάτι. Αν όμως μου δινόταν η ευκαιρία, θα ήμουν πολύ χαρούμενος να δημιουργήσω κάτι στην πόλη μου, τη Λάρνακα.
Σήμερα, ο Ζήνωνας Ζηντίλης τι ονειρεύεται για το μέλλον του;
Να συνεχίσω να είμαι ανήσυχο πνεύμα, εποικοδομητικά αντικομφορμιστής, και να μπορώ να βοηθήσω με τον τρόπο μου ώστε να γίνει έστω και λίγο καλύτερος αυτός ο κόσμος· είτε αφορά τη θετική επιρροή στις ζωές της οικογένειάς μου, των βαφτιστηριών μου, της γειτονιάς ή της πόλης μου. Να έχω τη δυνατότητα να παίζω θετικό ρόλο στις ζωές των ανθρώπων και, ιδανικά, να μη χρειαστεί ποτέ να «συνταξιοδοτηθώ» με την έννοια να σταματήσω να δημιουργώ. Θέλω να συνεχίσω να προσφέρω.
Να κλείσουμε με ένα μήνυμα προς τους αναγνώστες μας;
Ναι. Ο καθένας μέσα του έχει κάποιο ταλέντο ή κάποιες ευαισθησίες που πρέπει να διοχετεύονται για πολλούς λόγους. Να τολμούν. Είτε μέσα από τη ζωγραφική είτε μέσα από το γράψιμο. Η πιθανότητα αρνητικής κριτικής δεν πρέπει να σταματά κανέναν από το να δοκιμάζει τον προσωπικό του μύθο και πεπρωμένο.
Ευτυχώς, ζούμε σε μια χώρα και σε μια πόλη που δεν στερείται ταλέντων – στερείται ίσως ευκαιριών ανάδειξής τους. Προτρέπω τον καθένα που έχει τη δυνατότητα να δώσει δείγμα της έμπνευσής του, σε οποιονδήποτε τομέα, να το κάνει· ιδιαίτερα τώρα που η Λάρνακα προσφέρει ευκαιρίες για να αναδείξει τους δημιουργούς της.
- Το βιβλίο μπορείτε να το βρείτε σε βιβλιοπωλεία, αλλά και διαδικτυακά
Zenon Zintilis speaks to SkalaTimes on the occasion of his first book: “The outlet of creation has always been very important for me – like inner breaths.”
We met Zinonas Zintilis one August morning at a seaside café, overlooking the sea. The occasion was the release of his first book, Absent Friends and Lovers.
Our fellow townsman, who has collaborated with some of the biggest names in the Greek music scene and represented Cyprus at Eurovision with his lyrics, talks about his journey, his path as a lyricist, and his experiences. He shares insights on his first book, as well as his second, which is expected to be released in December or early next year.
An interview filled with messages, images, and truths – much like a good book.
By Yiota Dimitriou
It wasn’t a surprise; I expected it, and here it is: your book Absent Friends and Lovers, a collection of lyrics. Tell us about the journey—how did the idea for this book begin?
I think it was something that should have happened a long time ago, more like closing one chapter before moving on to the next. I always felt I was a creator, but I never used that identity professionally. That’s why I avoided giving myself that label. At some point, I realized I had a body of work I had shared over time: song lyrics, poems—many of which became songs—and others that remained unpublished but were close to me. I wanted to bring them together into a single work by someone who, even alongside professional obligations, managed to create something.
Whether what I created is good, useful, beautiful, or bad, I leave to the judgment of those who read the book. For me, it was more an inner need to publish this work than a statement of position as a writer or poet. At a transitional stage of my life, I had the time to finally do it.
Are all the poems and lyrics in your book set to music?
I’d say yes, most of them have been set to music. Some haven’t, because they were written more in poetic form, and I deliberately chose not to promote them for composition. There’s always the big question: where does a song lyric end, and where does poetry begin? I prefer to hold onto what they have in common: rhythm, imagery, emotions, musicality—even in poems not meant for music. Of course, with song lyrics, you have to follow rules to help the composer—rhyme, meter, and stronger musicality than in poetry. But both come from the same need: to express oneself.
For those who don’t know, which singers have performed your lyrics?
Without wanting to forget anyone, I’ll mention the ones most people know: Alexia, Eleni Dimou, Natassa Theodoridou, Panos Kiamos, Giorgos Papadopoulos, Konstantinos Christoforou, Lazaros Kontozi, and quite a few artists from Cyprus with whom I collaborated and exchanged creative concerns. But I must say it all started with Michalis Hatzigiannis.
What do you mean?
We wrote our first songs together.
I didn’t know that!
Yes, together we wrote his very first songs—the first ones he signed as a songwriter. At the piano, in his old house in Lycabettus, before he was discovered in Greece. Those were more innocent times, and I cherish them dearly.
What was the first song you wrote with Michalis Hatzigiannis?
It was our Eurovision entry in 1998. We wrote a song we felt expressed us; it was for Cyprus, about the human need to choose peace over war.
You mean Genesis.
Yes. It carried symbolic messages, and thankfully the EBU censorship wasn’t as strict back then—otherwise, we might have faced issues. I remember finishing it at 4:30 in the morning on the day it had to be submitted… After that came songs for TV shows, series, and one project led to another.
How did this 25-year journey in songwriting coexist with your career in media management?
Songwriting had always been in my life; I just didn’t dare share it publicly for a long time. Eventually, I did. Writing was always my way to express and release emotions. I was introverted as a child, an only son, and for various reasons, creative expression was vital for me—like inner breaths—even if no one ever read what I wrote. Later, when the first great loves came along, there was a voice inside me saying: “If you don’t write about this, you’ll explode.” And so I wrote. (Laughs). Generally, my lyrics are born from lived experiences. This book is mostly about love and passion, though I have also written socially oriented lyrics that I may present later. Here, we’re talking about lyrics of love, desire, and all the feelings they bring.
Tough stuff!
Tough to manage in real life. But what would life be without intensity? I believe anyone who’s never been heartbroken has never truly known love. I regret nothing. If you press me, I’d say I only regret the times I didn’t let things unfold into storms and instead tried to hold them back.
The book has been out for some weeks. Will there be a presentation?
Yes. Summer timing was awkward, since publishing houses follow their own cycles. The book was ready by June, so I welcomed it quietly, but I believe we’ll organize a small, beautiful presentation—with, I hope, some of the contributors to these songs. I’d like it to feel more like a friendly celebration than a formal book launch.
Having your first book published by a Greek publishing house, did that give you an appetite for a second?
To be honest, it was a good opportunity to understand how the whole publishing system works, so I’d no longer have the excuse of not knowing. It felt surreal when friends in Athens went to IANOS, found only one copy of my book, and ordered three more. For me, publishing a book for the first time, it seemed unreal.
The truth is, I already have something almost ready—but it isn’t lyrics or poetry; it’s something very different. Judging by timelines, I hope to present it either at Christmas or early in the new year.
I can’t help but ask: after years in important positions in the media, do you miss that world today?
I miss the media as I first experienced it. But the Cypriot media, as I left it, no—I don’t miss it.
For those who don’t know, you left as a radio station director.
Yes, as director of Super FM, with a short return to the Dias group—where I had first started. I learned invaluable lessons and met extraordinary people. I worked with some amazing personalities—and some difficult ones. I try to hold onto the positives, feeling that today, the media in Cyprus is, for many reasons—personal ones included—a toxic environment. I felt I had nothing more to give there, and I chose to leave mainly for my mental health. I regret nothing, not a single collaboration. Some situations hurt me—ingratitude, lack of appreciation or respect—but I regret none of the experiences. I’m very grateful to the people who first brought me into media and opened so many doors.
Is the media chapter closed for you?
In general, I’m not someone who likes to say “never.” Right now, I don’t see how I could return to that space, so I’m creating different conditions—both creative and professional—without ruling anything out.
Zinonas the writer—do you also read? And if so, what?
I read as much as I can. I try to cut down on social media time so I can read and write more. I read everything, usually more than one book at a time. These days I’m revisiting classic authors, whom I now understand much better than when they were “imposed” on us at school. I also read contemporary literature, mostly English—perhaps because I’ve grown accustomed to English-language authors. And I read self-improvement books. In general, I read everything!
What do you gain from reading?
You enter worlds you’ve never lived, you build empathy, and you see things from new perspectives. You recognize your own thoughts—ones you only understand when you read them written by someone else—and you say: “That’s it, that’s exactly how I feel but couldn’t express!” Reading, along with travel, is my greatest pleasure. Without books, I’d feel half a person, with a huge void inside.
You often post socially and politically on social media. Why, since it can also create enemies?
I think it’s important to speak out, especially in difficult times. The social issues we face aren’t distant; they’re our lives. If each of us doesn’t try, in any way—even with just a post—to change something, then what are we doing? Apathy and depoliticization bother me. Political engagement doesn’t mean joining a party. We live in an age when extremes dominate the conversation. The challenge is finding balanced people who can see substance without filtering everything through ideology or party. For example, to be left-wing but able to acknowledge one or two positives in a right-wing government—or vice versa.
Do you think fanaticism is widespread?
Absolutely. We resurrect divisive figures from the past who were never unifying. There’s also fanaticism around the so-called woke agenda—both for and against. For me, “woke” means empathy.
Fanaticism about gender and self-identification, for example, is an extreme stance in my view. The same with religion—I consider it something deeply personal, something you live inside yourself. If you try to impose it, it backfires.
We are in a polarized period. Whatever you post, you’ll find four or five people who agree, but everyone else—on both sides—will be against you. Many ask me, “Why speak out and create enemies?” I don’t want enemies! (laughs). But I do want to express myself honestly. And if I influence even one person at the extremes to reflect differently because of a post, then it’s worth it.
You live in Larnaca, the city where you grew up. What would you like to see change?
I must admit I’m not as involved in Larnaca’s community life as I’d like, maybe because I spent so much time in Nicosia. So I may have lost touch with local influencers.
But I can say what I do like: I like the direction of cultural events, which now reach neighborhoods. Larnaca today offers multiple cultural activities.
What I don’t like is that we often equate culture only with performances, music, or literature. For me, culture is also accessibility for people with disabilities, the ability to walk safely on sidewalks without needing a car.
It also bothers me that as a community we’ve become xenophobic and fearful. Larnaca, with its history of mingling peoples since ancient times, as a port and airport city in constant contact with foreigners, should not be xenophobic or racist—on the contrary.
Have you ever thought, with your rich résumé and career, of doing something professionally in Larnaca—or do you feel the city doesn’t allow it? I note that last year you also met with the Mayor and shared ideas.
I believe there’s plenty to be done in Larnaca—both in my field of media and in others. So yes, one can definitely invest and create here, though with more caution since it’s a smaller market and you must consider local limitations. Still, Larnaca is attractive for any professional activity.
As for me, it was never a priority—perhaps because I didn’t find the right opportunity or partners. But if the chance came, I’d be very happy to create something in my hometown.
And today—what does Zinonas Zintilis dream of for his future?
To remain a restless spirit, constructively nonconformist, and able to help make the world even slightly better—whether in my family’s life, my godchildren’s, my neighborhood, or my city. To play a positive role in people’s lives, and ideally never have to “retire” in the sense of stopping creating. I want to keep offering.
A closing message for our readers?
Yes. Everyone has a talent or sensitivity inside them that should be channeled. Dare to use it—whether through painting, writing, or any art. Fear of criticism should never stop anyone from pursuing their personal myth and destiny.
Fortunately, we live in a country and city rich in talent—though sometimes poor in opportunities to showcase it. I urge everyone who has the chance to share their inspiration, in any field, to do so—especially now that Larnaca offers opportunities to highlight its creators.
- The book is available in bookstores and online.
